PYP - İLK YILLAR PROGRAMI

Disiplinlerüstü öğrenme; öğrencilerin farklı alanlar arasında bağlantı kurmalarını, olaylara çok yönlü bakmalarını ve öğrendiklerini gerçek yaşam durumlarına aktarabilmelerini sağlar.

Böylece yalnızca akademik bilgiye sahip değil; araştıran, düşünen, işbirliği yapan, sorumluluk alan ve çözüm üreten bireyler olarak gelişirler.

IB PYP Eğitiminin Öğrencilerimize Kazandırdıkları: Güçlü Akademik Temel
Ezberin ötesine geçen, anlamaya ve uygulamaya dayalı öğrenme süreçleri; öğrencilerin analitik düşünme, okuduğunu anlama, yorumlama ve problem çözme becerilerini destekler. Bu beceriler, ilerleyen eğitim kademelerinde ve sınav süreçlerinde önemli bir temel oluşturur.

Uluslararası Bakış Açısı IB’nin uluslararası eğitim anlayışı, öğrencilerin farklı kültürlere, düşüncelere ve bakış açılarına saygı duymalarını destekler. Öğrenciler, yerel ve küresel sorunları değerlendirerek dünyaya karşı duyarlı ve sorumlu bireyler olma yolunda ilerlerler.

PYP sürecinde geliştirilen araştırma, iletişim, öz yönetim ve düşünme becerileri, öğrencilerin gelecekte farklı eğitim sistemlerine uyum sağlamalarına da katkıda bulunur.

21. Yüzyıl Becerileri Öğrencilerimiz; eleştirel ve yaratıcı düşünme, etkili iletişim, iş birliği, araştırma, öz yönetim ve sorumluluk alma becerilerini öğrenme süreçlerinin doğal bir parçası olarak geliştirirler.

Öğrenen Özerkliği ve Özgüven IB PYP’de öğrenciler, kendi öğrenme süreçlerinde aktif rol üstlenirler. Soru sorar, seçim yapar, hedef belirler, düşüncelerini ifade eder ve öğrenmelerini değerlendirirler.

Bu süreç, öğrencilerin kendilerini tanımalarını, güçlü yönlerini keşfetmelerini ve bağımsız öğrenen bireyler olarak gelişmelerini destekler.

Duyarlılık ve Sorumluluk Bilinci IB öğrenen profili doğrultusunda öğrencilerimizin yalnızca akademik açıdan başarılı değil; ilkeli, duyarlı, açık görüşlü, dengeli ve topluma katkı sunma bilincine sahip bireyler olarak yetişmelerini hedefliyoruz.

Yalnızca Bugüne Değil, Geleceğe Hazırlayan Bir Eğitim Özel Taş İlkokulu ve Ortaokulunda IB PYP yaklaşımıyla öğrencilerimizi yalnızca bir sonraki eğitim kademesine veya sınava değil, yaşamın kendisine hazırlıyoruz.

Çünkü biliyoruz ki geleceğin dünyasında fark yaratan bireyler, yalnızca bilgiye sahip olanlar değil; bilgiyi sorgulayan, anlamlandıran, yeni fikirler üreten ve öğrendiklerini eyleme dönüştürebilenler olacaktır.

Hedefimiz; merak eden, sorgulayan, özgüvenle düşünen, duyarlılıkla hareket eden ve öğrenme yolculuğunu yaşam boyu sürdüren bireyler yetiştirmek.

Çünkü iyi bir eğitim, yalnızca başarılı bir gelecek değil; anlamlı, dengeli ve mutlu bir yaşam için de güçlü bir başlangıçtır.

IB İlk Yıllar Programı (PYP), 100’den fazla ülkede, 2.400’ün üzerinde okulda uygulanan uluslararası bir eğitim programıdır. Geleneksel ders sınırlarını aşan disiplinlerüstü bir öğrenme modelidir. Dünya çapındaki araştırmalardan ve en iyi uygulamalardan süzülerek oluşturulan bu çerçeve, okullara özgün bir sorgulama ortamı yaratmaları için rehberlik eder.

PYP eğitimi alan öğrenciler, edindikleri evrensel bilgi, beceri ve öğrenme alışkanlıkları sayesinde dünyanın farklı ülkelerindeki okullara ve eğitim ortamlarına uyum sağlamalarını kolaylaştıran güçlü bir temel kazanırlar.

Program, öğrencilerin dünya vatandaşlığı bilinci geliştirmelerini, uluslararası bir bakış açısı kazanmalarını ve değişen koşullara uyum sağlayabilen, yaşam boyu öğrenen bireyler olmalarını destekler.

PYP, müfredat çerçevesini üç temel sütun üzerine inşa eder: Öğrenen, Öğrenme ve Öğretim ve Öğrenme Topluluğu. Bu modelin kalbinde “özne olma” (agency) ilkesi yer alır.

Bu ilke; öğrencilerin, öğretmenlerin ve tüm topluluk üyelerinin eğitim sürecinde söz hakkı, tercih hakkı ve sahiplik duygusuna sahip olduğunu vurgular. İnsan odaklı bu bütüncül yaklaşım, tüm paydaşların öğrenmeyi etkileme gücünü pekiştirir.

Öğrenen: Merakın ve Eylemin Merkezi
Öğrenciler, doğuştan gelen meraklarıyla kendi öğrenme süreçlerinin ortağı ve öznesidir. PYP, çocukların mevcut kimliklerine değer verirken onları geleceğe hazırlar. Sorgulama programı sayesinde öğrenciler; bilgiyi, kavramsal anlayışı ve IB Öğrenen Profili özelliklerini geliştirerek topluluklarında ve dünyada fark yaratacak etik eylemlerde bulunurlar.

Öğrenme ve Öğretim: Ortaklaşa Sorgulama
Öğrenme süreci; yapılandırmacı yaklaşımla, öğrencinin sesini ve merakını besleyen bir iş birliği kültürüdür. Altı disiplinlerüstü tema aracılığıyla öğrenciler, yerel ve küresel kavramları keşfeder; eski deneyimleriyle yenileri arasında anlamlı bağlar kurarlar. Teknoloji, dil ve tasarlanmış öğrenme ortamları bu süreci destekleyen temel araçlardır.

Değerlendirme ise öğrencinin gelişim yolculuğuna ışık tutan sürekli bir geri bildirim mekanizmasıdır.

Öğrenme Topluluğu: Ortak Vizyon ve Esenlik
PYP öğrenme topluluğu; öğrencileri, aileleri, okul çalışanlarını ve tüm eğitim paydaşlarını kapsayan geniş bir ağdır. Güçlü ilişkiler üzerine kurulu bu toplulukta herkes, öğrenmeyi dönüştürme potansiyeline sahip birer özne olarak kabul edilir. Okul liderlerinden velilere kadar tüm üyeler; esenliği, dayanıklılığı ve yaşam boyu öğrenmeyi destekleyen güvenli ve kapsayıcı bir okul kültürü oluşturmak için ortak bir vizyonla hareket ederler.

Öğrencinin özne olması, kendi öğrenme sürecinde aktif rol alması, karar verebilmesi, seçimlerinin sorumluluğunu üstlenmesi ve öğrenmesini yönlendirebilmesi anlamına gelir.

Geleneksel eğitim anlayışında öğrenci çoğunlukla kendisine sunulan bilgiyi öğrenen konumundayken, PYP’de öğrenci öğrenmenin pasif alıcısı değil, aktif katılımcısı ve yönlendiricisidir.

PYP’de öğrenci özneliği üç temel kavram üzerine kuruludur:

Söz Hakkı (Voice): Öğrenci düşüncelerini, sorularını, ihtiyaçlarını ve görüşlerini ifade eder. Öğrenme sürecinde sesinin duyulduğunu ve fikirlerinin önemsendiğini hisseder.

Seçim Hakkı (Choice): Öğrenci öğrenme yöntemleri, araştırma konuları veya çalışmalarını sunma biçimleri hakkında yaşına uygun seçimleri kendi yapar.

Sahiplenme (Ownership): Öğrenci kendi öğrenme hedeflerini belirlemeye, gelişimini değerlendirmeye ve aldığı kararların sorumluluğunu üstlenmeye başlar.

Öğrenci özneliği, öğretmenin rehberliğini ortadan kaldırmaz. Öğretmen, öğrenme hedeflerini ve uygun sınırları belirlerken öğrenciye anlamlı seçimler yapabileceği alanlar açar. Böylece öğrenci hem bağımsızlık hem de sorumluluk geliştirir.

Özgüven: Kendi düşüncelerinin değerli olduğunu hisseder, fikirlerini ifade etmekten çekinmez.
Öz yeterlilik: Bir işi başarabileceğine ve karşılaştığı güçlüklerin üstesinden gelebileceğine ilişkin inancı gelişir.
Bağımsız öğrenme: Sürekli yönlendirme beklemeden araştırma yapma ve çözüm üretme becerisi kazanır.
Sorumluluk bilinci: Kararlarının ve davranışlarının sonuçlarını değerlendirmeyi öğrenir.
Eleştirel düşünme: Bilgiyi sorgular, farklı görüşleri değerlendirir ve gerekçeli kararlar verir.
İçsel motivasyon: Öğrenmeyi yalnızca not almak için değil, merak ettiği ve anlamak istediği için sürdürür.
Öz değerlendirme: Güçlü yönlerini ve geliştirmesi gereken alanları fark eder.
İnisiyatif alma: Fikirlerini eyleme dönüştürmeyi ve çevresinde olumlu değişim yaratmayı öğrenir.

PYP Öğrencinin Özne Olmasını Nasıl Sağlar?

1. Sorgulamaya dayalı öğrenme: Öğrenciler yalnızca öğretmenin verdiği bilgileri
öğrenmez; kendi sorularını oluşturur, araştırır, keşfeder ve sonuçlara ulaşırlar. Böylece
öğrenme sürecini yönlendirmeye başlarlar.
2. Söz ve seçim hakkı: Öğrenciler araştıracakları konular, kullanacakları yöntemler veya
öğrendiklerini nasıl sunacakları konusunda yaşlarına uygun seçimler yaparlar. Kendi
fikirlerinin öğrenme sürecinde etkili olduğunu deneyimlerler.
3. Kendi öğrenme hedeflerini belirleme: Öğrenciler öğretmenlerinin rehberliğinde
hedefler koyar, kendi gelişimlerini takip ederler ve hangi alanlarda ilerlemeleri
gerektiğini değerlendirirler. Dersin başında konuyla ilgili ne bildiklerini ve neyi
öğrenmek istediklerini yazarlar. Dersin sonunda bugün ne öğrendim? Sorusunu
cevaplarlar.
4. Öz değerlendirme ve geri bildirim (Dönüşümlü düşünen bireyler): Öğrenciler yalnızca
öğretmen tarafından değerlendirilmez; kendi çalışmalarını ve öğrenme süreçlerini de
değerlendirirler, formlar aracılığı ile ünitedeki yolculuklarını değerlendirirler. Neyi
öğrendiklerini, nerede zorlandıklarını ve nasıl gelişebileceklerini fark ederler.
5. Öğrenmeyi eyleme dönüştürme (Action): Öğrenciler öğrendiklerini gerçek yaşamla
ilişkilendirir, karşılaştıkları sorunlara çözüm üretir ve bireysel ya da ortak eylemler
gerçekleştirirler. Böylece çevrelerinde değişim yaratabileceklerini deneyimlerler.
6. Öğretmenin rehberlik rolü: Öğretmen yalnızca bilgiyi aktaran kişi değildir. Öğrencinin
merakını destekleyen, düşünmesini derinleştiren, uygun seçim alanları sunan ve
giderek daha bağımsız öğrenmesini sağlayan bir rehberdir.

Somut Bir Örnek
Geleneksel bir derste öğretmen su tasarrufunu anlatır ve öğrencilerden bu konuyla ilgili bir çalışma hazırlamalarını ister.

PYP yaklaşımında ise öğrenciler su tüketimiyle ilgili sorular oluşturabilir, okulda suyun nasıl kullanıldığını araştırabilir, veriler toplayabilir ve tasarruf için kendi çözüm önerilerini geliştirebilirler. Ardından bu önerileri okul topluluğuyla paylaşarak uygulamaya geçirebilirler.

Böylece öğrenci yalnızca su tasarrufunu öğrenmez; bir sorunu fark etmeyi, araştırmayı, karar vermeyi ve harekete geçmeyi de öğrenir.

Öğrencinin özne olması, kendi öğrenme sürecinde aktif rol alması, karar verebilmesi, seçimlerinin sorumluluğunu üstlenmesi ve öğrenmesini yönlendirebilmesi anlamına gelir.

Geleneksel eğitim anlayışında öğrenci çoğunlukla kendisine sunulan bilgiyi öğrenen konumundayken, PYP’de öğrenci öğrenmenin pasif alıcısı değil, aktif katılımcısı ve yönlendiricisidir.

IB Öğrenen Profili, öğrencilerin yalnızca akademik açıdan başarılı olmalarını değil; düşünen, sorgulayan, kendini ifade edebilen, farklılıklara saygı duyan, sorumluluk sahibi ve duyarlı bireyler olarak yetişmelerini sağlamak amacıyla oluşturulmuştur.

IB eğitim anlayışına göre eğitimin amacı yalnızca bilgi kazandırmak değil, öğrencilerin edindikleri bilgi, beceri ve değerleri yaşamlarına yansıtmalarını ve daha iyi, daha barışçıl bir dünyanın oluşmasına katkıda bulunmalarını sağlamaktır.

IB Öğrenen Profilinin 10 Özelliği:
Araştıran-Sorgulayan, Bilgili, Düşünen, İletişim Kuran, İlkeli, Açık Görüşlü, Duyarlı, Riski Göze Alan, Dengeli, Dönüşümlü Düşünen (Yansıtıcı)

Bu 10 Öğrenen Profili özelliği, 6 disiplinlerüstü tema içerisinde planlanan sorgulama üniteleri aracılığıyla geliştirilir.

Öğretmenler, her sorgulama ünitesinin içeriğine ve öğrenme hedeflerine uygun öğrenen profili özelliklerini belirler. Bu özellikleri geliştirecek etkinlikler planlar ve öğrencilerin gelişimini süreç boyunca gözlemler.

Her temada öğrenciler yalnızca bilgi edinmez; araştırır, tartışır, karar verir, işbirliği yapar ve öğrendiklerini eyleme dönüştürür.

Sorgulamaya dayalı öğrenme; öğrencilerin okuduğunu anlama, analiz etme, yorumlama, neden-sonuç ilişkisi kurma ve problem çözme becerilerini geliştirir.

Bu beceriler, günlük yaşamda karşılaşılan sorunların yanı sıra LGS gibi analiz, yorumlama ve muhakeme gerektiren sınavlara hazırlık sürecinde de güçlü bir akademik temel oluşturur.
· Disiplinlerarası öğrenmeyi esas alır: Birden fazla dersin bilgi ve becerileri ortak bir
konu etrafında birleştirilir. Farklı dersler arasında bağlantılar kuran öğrenciler,
öğrendiklerini daha iyi anlamlandırır ve bilgilerini farklı durumlarda kullanmayı
öğrenir.
· Disiplinlerüstü öğrenme nedir?: Bilgiler Arasında Bağ Kurmaktır.

Çünkü hayat, birbirinden bağımsız derslerden oluşmaz.

IB PYP’nin ayırt edici özelliklerinden biri, disiplinlerüstü öğrenme yaklaşımıdır. Bu yaklaşımda öğrenciler, farklı derslerde edindikleri bilgi ve becerileri ortak temalar ve kavramlar etrafında bir araya getirirler.

Örneğin, “Su ve Sürdürülebilirlik” üzerine yürütülen bir sorgulama ünitesinde öğrencilerimiz aynı konuyu farklı disiplinlerin bakış açılarıyla ele alabilirler:
Fen Bilimleri: Suyun doğadaki döngüsünü araştırır, deneyler ve gözlemler yaparlar.
Matematik: Günlük su tüketimini hesaplar, verileri karşılaştırır ve grafiklerle ifade ederler.

Türkçe: Su kaynaklarının korunmasına yönelik metinler oluşturur, düşüncelerini yazılı ve sözlü olarak paylaşırlar.
Görsel Sanatlar: Su ve çevre bilinci üzerine yaratıcı çalışmalar üretirler.
Sosyal ve Duygusal Öğrenme: Temiz suya erişim konusunda farklı yaşam koşullarını değerlendirir, empati geliştirir ve bireysel sorumluluklarını sorgularlar.
Bu bütüncül yaklaşım sayesinde öğrenciler, bilgiyi birbirinden kopuk parçalar hâlinde değil, anlamlı ilişkiler içinde öğrenirler.

1999’dan Günümüze Uzanan Bir Eğitim Vizyonu
Eğitim Felsefemizin Temelleri

Taş Koleji’nin eğitim anlayışının temelini oluşturan Uluslararası Bakalorya (International Baccalaureate – IB) yolculuğu, 1999 yılında kurucumuz Tarık Akan’ın yenilikçi bir eğitim yaklaşımıyla tanışmasıyla başladı.

O yıllarda International Schools Curriculum Project (ISCP) adıyla bilinen ve daha sonra IB İlk Yıllar Programı (PYP) bünyesine katılan bu eğitim yaklaşımı, değerli eğitimcimiz Ufuk Akın tarafından Tarık Akan’a tanıtıldı.

Öğrencilerin kendilerini özgürce ifade etmelerini, sorgulamalarını, bağımsız düşünmelerini ve demokratik değerleri benimseyen bireyler olarak yetişmelerini esas alan bu yaklaşım, Tarık Akan’ın eğitim felsefesiyle örtüşüyordu.

Eğitimi yalnızca akademik bilgi aktarımı olarak değil, özgür düşünen, sorumluluk sahibi ve topluma katkı sağlayan bireyler yetiştirmenin temel yolu olarak gören Tarık Akan, programın Taş Koleji’nde uygulanmasına karar verdi.

Böylece Taş Koleji, 1999 yılında bu eğitim yaklaşımını benimseyen ilk üç okuldan biri oldu. Günümüzde dünyanın pek çok ülkesinde uygulanan PYP yaklaşımının önemini o yıllarda kavraması, Tarık Akan’ın eğitim alanındaki vizyonunu ortaya koymaktadır.

Türkiye’de IB Eğitiminin Gelişiminde Önemli Bir Dönüm Noktası

ISCP’nin IB bünyesine geçiş sürecinde, Türkiye’deki okulların ana eğitim dilinin İngilizce olmaması, programın uygulanması ve okulların yetkilendirilmesi konusunda belirsizlikler yarattı.

Bu süreçte Tarık Akan, Ufuk Akın ve IB proje yöneticilerinden Ann Hickey’nin de katıldığı bir görüşmede, Türkiye’nin bu eğitim anlayışına neden ihtiyaç duyduğunu ve özgür düşünen, sorgulayan, demokratik değerlere sahip bireyler yetiştirmenin toplumsal önemini anlattı. Eğitime duyduğu inancı ve gelecek nesillere daha özgür, demokratik bir dünya bırakma idealini paylaştı.

Bu görüşmenin ardından Ann Hickey’nin girişimleriyle, Türkiyedeki okulların da IB tarafından yetkilendirilmesinin önü açıldı.

Taş Koleji’nin 1999 yılında başlayan bu yolculuğu, 25 Aralık 2012 tarihinde IB tarafından resmen yetkilendirilmesiyle önemli bir aşamaya ulaştı.

Bugün Taş Koleji, IB İlk Yıllar Programı’nı (PYP) eğitim anlayışının merkezine yerleştirerek kurucusu Tarık Akan’ın vizyonunu yaşatmaya devam etmektedir.

Öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerinde özne olduğu, düşüncelerini özgürce ifade edebildiği, sorguladığı, araştırdığı ve sorumluluk üstlendiği bir eğitim ortamı oluşturmak, Taş Koleji’nin temel ilkeleri arasındadır.

PYP yaklaşımını akademik ve sosyal gelişimi bir bütün olarak ele alan eğitim modelimizle hayata geçiriyor; öğrencilerimizin yalnızca akademik açıdan başarılı değil, aynı zamanda eleştirel düşünebilen, kendine güvenen, duyarlı ve toplumsal sorumluluk bilinci gelişmiş bireyler olarak yetişmelerini hedefliyoruz.

Taş Koleji’nin IB yolculuğu, yalnızca uluslararası bir eğitim programının benimsenmesinin değil, eğitimin daha özgür, daha demokratik ve daha bilinçli bir toplumun inşasındaki gücüne duyulan inancın da hikâyesidir.

Uluslararası Bakalorya, kültürler arası anlayış ve saygı ile daha iyi ve daha barışçıl bir dünya oluşturulmasına yardımcı olacak araştıran-sorgulayan, bilgili ve duyarlı genç insanlar yetiştirmeyi amaçlar.” “Bu amaca yönelik olarak kuruluş, yeni ufuklar açıcı uluslararası eğitim programları ve titiz değerlendirme yöntemleri geliştirmek amacıyla okullar, devletler ve uluslararası kuruluşlarla çalışmaktadır.” “Bu programlar, dünya genelinde öğrencileri, diğer insanların da farklılıklarıyla haklı olabileceğini anlayan, etkin, şefkatli ve yaşam boyu öğrenmeye inanan bireyler olmaya teşvik eder.
-IB Misyon Beyanı

Başlangıcından beri, İlk Yıllar Programı yalnızca 3-12 yaş öğrencileri ve onların okul topluluklarını geniş ölçüde etkilemekle kalmayıp uluslararası eğitimin gidişatını da etkilemiştir. Merkezinde sorumlu eylemlerin olduğu disiplinlerüstü, araştırma-sorgulama tabanlı ve öğrenci merkezli bir eğitim olan PYP, her zaman güvenilir, zamansız ve dönüştürücü olagelmiştir.

Hızla değişen karmaşık dünyamızda bulunan zorluklara ve fırsatlara yanıt olarak ve yaşam boyu öğrenenler yaratmak için küresel eğitimdeki hareketlere paralel olarak geleceğe odaklı bir PYP geliştirilmiştir. PYP müfredat çerçevesi, müfredatın üç ayağında da yer alan özne olma ana ilkesini vurgular: öğrenen, öğrenme, ve öğretim ve öğrenme topluluğu. “Yazılı, öğretilen ve değerlendirilen” müfredatın odağını, öğrenen ve öğrenme topluluğu gibi insan öğeleriyle genişletmek, okul topluluğuyla bağlantılı herkesin öğrenme ve öğretimi etkilemek için bir sesi, tercihi ve sahipliği olduğunun altını çizer. Bu bütüncül bileşenler uyumlu bir bütün oluşturmak için birbirini tamamlar ve pekiştirir.